Karaciğer Nakli Son Çaredir

Öncelikle Kendi Karaciğerimizi Koruyalım!

 

1-Çocuklarınıza hepatit A aşısı yaptırın. Doktora başvurup, geçirip geçirmediğinizi kontrol ettirin, geçirmemişseniz aşı olun.

Hepatit A virüsü, insandan insana kolaylıkla bulaşabilen bir virüstür. Erişkin yaşına ulaşıp da A hepatiti (hepatit A virüsüne bağlı karaciğer iltihabı) geçirmemiş kişi sayısı çok azdır. Birçok kişi hastalığı farkında olmadan, müphem şikayetlerle geçirir. Hepatit A, kronikleşmez (müzminleşme, süreğenleşme), basitleştirilmiş bir deyişle, siroza sebep olmaz. Bu özellikleri sebebiyle çok önemsenmeyen hepatit A virüsü, çok nadir de olsa, ölümcül olabilecek karaciğer komasına yol açar ve bu hastalara acil karaciğer nakli gerekebilir. İstanbul Tıp Fakültesi’nde hemen hemen her yıl bu sebeple acil karaciğer nakli yapılmaktadır.

Hepatit A aşısı hayati tehlikeyi basit ve ucuz şekilde önler.  

 

2-Çocuklarınıza hepatit B aşısı yaptırın. Doktora başvurup, geçirip geçirmediğinizi kontrol ettirin, geçirmemişseniz aşı olun.

Hepatit B virüsü siroza ve karaciğer kanserine sebep olabilir. Hepatit B aşısı bütün bu tehlikeli durumları basit ve ucuz şekilde önler.

 

3-Toplama mantar yemeyin. Mantar yemek istiyorsanız, üreticisi belli olan kültür mantarlarını alın. 

Doğadaki birçok mantarda çeşitli zehirler mevcuttur. Bu zehirler, mide-barsak sistemini, kalbi, sinir sistemini, kanama-pıhtılaşma sistemini, böbrekleri ve karaciğeri etkiler. Bunlar içinde en tehlikeli olan, karaciğer yetmezliğidir. Hastaların bir kısmı acil karaciğer nakli yapılamazsa, ölür.

2008 yılında, Türkiye’de bine yakın mantar zehirlenmesi vakası bildirilmiştir; bunların 300 kadarı İstanbul’da saptanmıştır. İstanbul Tıp Fakültesi’nde 30 kadar hasta tedavi edilmiştir. Bunların hepsi, toplama mantarlarla meydana gelmiş zehirlenmelerdir. Üç hasta acil karaciğer nakli ile kurtarılmıştır (ikisi canlı vericiden, biri kadavradan). Bunların dışında bir hasta çoğul organ yetmezliği sebebiyle, canlı vericisi olmayan bir hasta, kadavra verici çıkmadığı için karaciğer yetmezliği sebebiyle ölmüştür. Diğer hastalar böbrek destek diyalizi ve karaciğer destek diyalizi yöntemleriyle kurtarılmıştır.

Botanik eğitimi almamış kişilerin, kulaktan dolma bilgilerle mantar toplaması çok tehlikelidir. Zehirlenen bazı hastalarımızın ‘yıllardır topladıkları ve hiçbir sorun yaşamadıklarını’ ifade etmeleri kendini deneyimli sanan kişilerin nasıl acı bir şekilde yanılabileceklerini göstermektedir.

 

4-Alkollü içki kullanıyorsanız, düzenli içici olmayın.

Alkollü içki kullanıp kullanmamak kişisel bir seçimdir. Ancak, düzenli olarak alkol kullanılması hem karaciğeri zayıf düşürür hem de karaciğeri diğer zararlı etkenlere daha da duyarlı hale getirir.

 

5-Dengeli beslenin, şişmanlamayın.

Şişmanlık, karaciğerin de yağlanmasına yol açar. Karaciğer yağlanması zemininde steatohepatit adı verilen yangısal durum meydana gelirse, siroza giden bir yol açılmış olur.